على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
660
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
بوص ( bavs ) و ( bus ) ا . ع . عجز و سرين . و نرمى پيه عجز . بوص ( bus ) ا . ع . بار نباتى . و نوع گوسپند و ستور . ج : ابواص . بوصاء ( bavs ' ) ص . ع . زن كلان سرين . و يك قسم بازى - و آن چنان بود كه چوبى را كه يك طرفش آتش گرفته است بدور سر بگردانند . بوصى ( busiy ) ا . ع . نوعى از زورق - معرب بوزى . بوصير ( busir ) ا . ع . نباتى . و قسمى از شوكران . و ا خ . : نام دهى در مصر . بوض ( bavz ) م . ع . مقيم شدن به جائى و لازم گرفتن آن را . و به شدن روى كسى از كلف ( و الفعل من نصر ) . بوط ( bavt ) م . ع . باط بوطا ( از باب نصر ) : محتاج شد بعد از توانگرى . و خوار گرديد پس از ارجمندى . بوطانية ( but niyat ) ا . ع . پوست درخت كرمة السوداء . بوطة ( butat ) ا . ع . - مأخوذ از پارسى - بوتهء زرگرى . بوظ ( bavz ) م . ع . باظ فلان بوظا ( از باب نصر ) : انداخت فلان منى را در رحم . و باظ الرجل : فربه شد آن مرد پس از لاغرى . بوع ( bav ' ) م . ع . باع بوعا ( از باب نصر ) : قولاج كرد به چيزى . و فراخ دست شد بمال . و باع الفرس : گام فراخ نهاد اسب در رفتار . بوع ( bav ' ) و ( bu ' ) ا . ع . ارش . ج . ابواع . و جاى ناهموار در درهء تنگ كوه . بوع ( bu ' ) ع . ج بائع و بايع . بوغ ( bavq ) م . ع . باغ الدم به بوغا ( از باب نصر ) : غلبه كرد خون بر وى . و يق انك لعالم لا تباغ ( مجهولا ) يعنى تو عالم هستى كه از كسى مغلوب نمىشوى . و الكما نعالمان لا تباغان و انكم لعالمون لا تباغون . بوغ ( buq ) ا خ . پ . دهى بترمد . بوغ ( buq ) و ( bovq ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - روپوش و لفافه ويژه لفافهء چرمى و چنته . بوغاء ( bavq ' ) ا . ع . خاك بسيار نرم . و مردم سبك مايه و گول . و اختلاط و شوريدگى كار . و بوغاء الطيب : رايحهء بوى خوش . بوغاز ( bovq z ) ا . پ . - مأخوذ از تركى - باصطلاح جغرافى بازوئى از دريا را گويند كه واقع شده است ما بين دو زمين و مرتبط مىكند دو دريا را بهم . بوغبند ( bovqband ) ا . پ . پارچهاى كه در او چيزى پيچند . بوغجه ( bovqje ) و بوغچه ( bovqce ) ا . پ . بغچه و لفافه و بستا . بوغدان ( bovq - d n ) ا . پ . چيزى كه قلندران اسباب گدائى خود را در آن مىگذارند . بوغرا ( buqr ) و بوغراق ( buqr q ) ا . پ . يك نوع نان خورشى . بوغلصن ( buqolson ) ا . پ . - مأخوذ از يونانى - گاو زبان . بوغما ( bovqm ) ا . پ . چيز بىبها و بىفايده . و هرزه . و ناچيز . و تريشه و خرده پاره . و كهنه و لته . و ريزههاى طعام . و زن زشت فربه . بوغنج ( buqanj ) ا . پ . تخم كشنيز . و ا خ . نام موضعى . بوغند ( buqand ) ا . پ . عشقه و پيچك و لبلاب . بوف ( buf ) ا . پ . پرندهاى به نحوست مشهور و بوم نيز گويند . بوفروش ( bov - ferovc ) ا . پ . عطار و مشكفروش . بوق ( bavq ) م . ع . باق بوقا ( از باب نصر ) : بدى و خصومت آورد . و باقتهم البلاء : رسيد قوم را داهيه و سختى . و باق بك : پيدا شد بر تو از غيب . و باق به : فراز كرد وى را . و باق القوم عليه : يورش كردند آن قوم و بستم كشتند او را . و باق المال : تباه و هلاك شد مال . و باق فلان : ستم كرد فلان بر كسى . يا درآمد بر قومى بدون اجازت ايشان . و باق القوم : دزديد مال قوم را . بوق ( buq ) ا . ع . ناى بزرگ كه نوازند ج : ابواق و بيقان و بوقات . بوق ( buq ) و ( bavq ) ا . ع . باطل و دروغ . و كسى كه پوشيدن راز نتواند . و ناى مانندى كه در آن آسيابانان دمند . بوق ( buq ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ناى بزرگ . بوق ( bovq ) ا . پ . چادر بزرگى كه رختخواب در آن پيچند . بوق ( bovaq ) ع . ج بوقة . بوقات ( buq t ) ع . ج بوق . بوقال ( buq l ) ا . ع . كوزهء بىدسته . بوقان ( buq n ) ا . پ . حشرات سرخى كه در هوا مدت فصل باران پيدا مىگردند . بوقة ( buqat ) ا . ع . باران سخت و زشت كه دفعة بارد يق اصابتنا بوقة . ج : بوق ( bovaq ) . بوقت ( be - vaqt ) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - بهنگام و بموقع . و در هنگام . و صبح بوقت : بامداد پگاه . بوقچه ( bovqce ) ا . پ . مر . بوغچه . بوقلمون ( buqalamun ) ا . پ . نوعى از حيوانات زاحف شبيه بچلپاسه و داراى قوهء مخصوصى است كه بدان خود را متنفخ كرده